Can't Take My Eye Off Film

          "ป้าเมอรีล ป้าเป็นอะไรไป วันก่อนผมยังเห็นป้ากระโดดโลดเต้น ร้องรำทำเพลงใน Mama mia อยู่เลย วันนี้มาอย่างเครียดเชียว" หลังจากที่ใบหน้าของป้าปรากฏให้เห็นเป็นครั้งแรกในภาพยนตร์เรื่อง Doubt ปริศนาเกินคาดเดา (2008) รังสีอำมหิตก็แผ่ซ่านไปทั่วจอทันที นี่คือภาพยนตร์ดราม่าหนักหน่วง ผลงานกำกับของ John Patrick Shanley ซึ่งล้วนเข้าชิงรางวัลออสการ์ปี 2009 ในสาขาการแสดงทั้งสิ้น ไม่ว่าจะเป็น Meryl Streep ในสาขานักแสดงนำหญิง Philip Seymour Hoffman (ยังคงยึดมั่นในบทดราม่า) ในสาขานักแสดงสมทบชาย Amy Adams (หลังจากไปเป็นเจ้าหญิงใน Enchanted ปีก่อน เธอเลยกลายบวชชีซะ) และ Viola Davis (ปรากฏเพียงฉากเดียว แต่โจษจันไปทั่วบาง) ทั้งคู่เข้าชิงในสาขานักแสดงสมทบหญิง

      หนังดัดแปลงจากละครเวทีชื่อเดียวกัน เล่าเรื่องภายในโบสถ์แห่งหนึ่ง ซึ่งเป็นทั้งศาสนสถานและโรงเรียนสอนหนังสือเด็ก Sister James สังเกตเห็นพฤติกรรมอันน่าสงสัยของบาทหลวง Brendan Flynn ที่เรียกตัวนักเรียนผิวสีในชั้นเรียนของเธอไปพบ และหลังจาก Donald Miller (Joseph Foster) ลูกศิษย์ของเธอกลับมาก็เอาแต่ร้องไห้โดยที่เธอไม่ทราบสาเหตุ เธอจึงนำเรื่องไปเล่าให้ Sister Aloysius Beauvier ฟัง และเมื่อนำเรื่องราวมาปะติดปะต่อ เธอจึงสรุปว่า อาจมีการล่วงละเมิดทางเพศเกิดขึ้น Sister Beauvier ที่ไม่ชอบพฤติกรรมของบาทหลวงผู้นี้มานานจึงปักใจเชื่อเช่นนั้น โดยไม่มีหลักฐานใดๆ เรื่องราวต่อจากนั้นจึงเป็นการขุดคุ้ย เพื่อยืนยันความเชื่อของ Sister Beauvier ความคลุมเครือในพฤติกรรมของบาทหลวง Flynn ความลับของเด็กชาย Miller จากปากคำของแม่ของเขา ความสับสนของ Sister James ที่อยู่กึ่งกลางของเรื่องราว ซึ่งผลลัพธ์ที่ได้คือ ความสงสัยของคนดูที่ไม่ได้คำตอบใดๆ Doubt สมชื่อจริงๆ ลืมบอกไปว่า หนังเต็มไปด้วยฉากปะทะคารมอันดุเด็ดเผ็ดมัน อ่านซับแทบไม่ทันเลยทีเดียว 

      หนังให้อิสระแก่คนดูเต็มที่ในการพิจารณาไตร่ตรองจากปากคำและหลักฐานที่พอจะมีอยู่ แม้ว่าหนังจะเทน้ำหนักให้ Sister Beauvier เป็นนางมารใจร้าย และให้บาทหลวง Flynn เป็นผู้ใหญ่ใจดี มีเมตตา แต่คนดูก็ไม่สามารถเลือกเข้าข้างฝ่ายใดได้ชัดเจน เรื่องทั้งหมดจึงยังคงเก็บงำไว้อยู่กับตัวบาทหลวงและเด็กชาย ตัวละครหลักทั้งสาม จึงเปรียบได้กับคนสามแบบ Sister Beauvier คือ บุคคลผู้งมงาย โดยใช้อคติที่ตนมีอยู่ตัดสิน ไม่มีแม้กระทั่งหลักฐานใดๆ ที่จะมาพิสูจน์ความเชื่อของตน ปิดกั้นการรับฟังเหตุผลอื่นใดที่จะทำให้ความเชื่อของตนไม่เป็นจริง และยึดมั่นอยู่กับหลักเกณฑ์และอุดมการณ์เดิมๆ ของตน บาทหลวง Flynnได้ให้คำจำกัดความแก่ Sister Beauvier ว่าเป็น "คนใจร้าย ที่ใช้ศีลธรรมมากล่าวอ้างและบดบังเมตตาธรรม" ส่วนบาทหลวง ก็คือ ผู้ใหญ่ใจดี มีเมตตา แต่ใครจะรู้ จริงๆ แล้วอาจใช้ความดีและความน่านับถือมาฉาบหน้าเพื่อปกปิดซ่อนเร้นเรื่องราวบางอย่าง เข้าข่าย ‘มือถือสาก ปากถือศีล' เพราะไม่งั้นก็คงไม่หนีความจริงไปหรอก (เอ๊ะ! หรือว่าทนไม่ไหวแล้ว เป็นคนดีก็มีคนจ้องจับผิด เลยลาออกดีกว่า เฮ้อ...คนดูอย่างผม งง!!) และ Sister James ก็คือคนที่ลำบากใจที่สุด เพราะอยู่กึ่งกลางของเรื่องราว ไม่รู้ว่าจะเลือกทางไหนดี ฝ่ายใดมีเหตุผลที่น่าเชื่อถือมากกว่ากัน เธอก็สามารถเปลี่ยนข้างได้ตลอดเวลา แต่ก็น่าเห็นใจเพราะความลำบากใจครั้งนี้ เกิดขึ้นจากการที่ทั้งสองฝ่ายคือผู้ใหญ่ที่ตนเคารพ เธอจึงเป็นตัวแทนของคนดูที่พร้อมจะไขว้เขวได้ตลอดเวลา

      'ความสงสัยมีพลังใกล้เคียงกับความเชื่อมั่น' ดูจะเป็นวลีที่บอกความเป็นหนังเรื่องนี้ได้เป็นอย่างดี ถ้าข้อสงสัยหนึ่งข้อมาพร้อมกับความเชื่อหนึ่งอย่าง ยิ่งนานวันเข้า ข้อสงสัยนั้นไม่ได้รับการพิสูจน์ว่าเรื่องจริงเป็นอย่างไร ความเชื่อนั้นก็เปลี่ยนเป็นความจริงของเราโดยปริยาย อย่างที่เขาว่า สิบปากว่าไม่เท่าตาเห็น สิบตาเห็นไม่เท่ามือคลำ แต่บางทีสิบมือคลำก็ยังไม่เท่ารู้ว่าความจริงเป็นเช่นไร จริงมั้ย?

หมายเหตุ : แต่ถึงยังไง ผมก็ยังอยากรู้ว่า จริงๆ แล้วเรื่องทั้งหมดมันเป็นอย่างไร ผมว่าคนเขียนบทไม่ได้คิดเรื่องจริงไว้แน่เลย ฮา!